خانه / فرهنگی / ادبیات / و شیر آهن کوه مردی

و شیر آهن کوه مردی

دوم مرداد هر سال بی اختیار به یاد سالمرگ احمد شاملو می افتم و نامهربانی که این همه سال به چهره های فرهنگی مان کرده ایم. حتا خودم نیز شامل همین حال می شود در کوچک ترین مثال ش هیچ گاه تولد او به یاد نمی ماند. پس از فوت دردناک عباس کیارستمی کمی جامعه به این مسئله حساس شده است اما گمان نمی کنم حساسیت به حد کفایت باشد یا حتا حساسیت ریشه ای باشد.

بگذریم! برای من اگر چه سبک سپید شعر شاملو جذاب است اما چون محلی در مناقشه دارد و بحثی دراز دامن است و البته سلیقه ای آن را وا می نهم و به تمثیلی دیگر از شاعرانگی شاملو می پردازم که قدرت بی تردید شعر های اوست. نمونه ها را بخوانید:

و شیر آهن کوه مردی از این گونه عاشق(ابراهیم در آتش)

کوس تندر و ترقه طوفان(مدایح بی صله)

منظورم ترکیب های غریب اما آشنای شاملو است که شعر او را گاهی کوبنده و گاه بسیار لطیف می کند و این چنین ترکیبی را در شعر های ساعران معاصر با این صلابت و جا افتادگی سراغ نمی توان گرفت. و همه به مدد تسلط بی مانندش به ادبیات عامه و از خلال کار بر روی کتاب کوچه ها و البته شاعرانگی بی مانند خودش پدید امده است.

images

اما سئوال این جاست که در هر شعر چگونه به این ترکیب دست یافته است؟ شاملو عاشق موسیقی کلاسیک جهان بود و بر آن تسلطی بسیار خوب داشت (والبته از همین منظر به نقد بی دقت موسیقی سنتی پرداخت و پاسخ استاد محمد رضا شجریان را دریافت کرد) و به روایت دکتر کوروش صفوی این صدای غالب ذهن شاعر است که وزن شعر را می سازد و در مورد شاملو نیز همین گونه است. اوای کلمات ترکیبی گاهی چنان آرام و حزن انگیز و گاهی بسیار طوفانی و تند است.

این ترکیب های بی بدیل امضای اشعاری هستند که برای همیشه روند شعر ایران را در پیوندی نا گسستنی با شعر نیما تغییر داد و دیگر هیچ گاه به روز اول باز نخواهد گشت. بسیاری تلاش کرده اند تا امضای شاعر را در این بخش تقلید کنند اما موفق نشده اند.

علاوه بر دریغ خوردن بر مرگ او دریغی دیگر نیز همیشه مرا می کاهد که ای کاش شعرهایی از او با صدای استاد شجریان جاویدان تر می شد اما به گمان همان صدای غالب ذهن شاعر و تاثیرش از موسیقی کلاسیک این کار را بسیار دشوار کرده است چنان که تجربه های دیگران نیز چندان موفق نبوده است. روحش شاد باد

گذاشتن نظر

ایمیل آدرس شما در اختیار کسی دیگری قرار نخواهد گرفت موارد مورد نظری که باید وارد شوند علامت گذاری شده اند. *

*